Pronator Teres Sendromu (PTS), median sinirin ön kolun proksimalinde (dirsek yakınında) sıkışması sonucu oluşan klinik bir tablodur. Genellikle bu kasın iki başı (humerus ve ulna başları) arasından geçen sinirin basıya uğramasıyla tetiklenir.
Temel Özellikler ve Belirtiler
- Ağrı ve Hassasiyet: Ön kolun üst kısmında, özellikle pronator teres kası üzerinde proksimal ağrı ve hassasiyet görülür.
- Duyu Kaybı: Median sinirin dağılım alanında (başparmak, işaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının yarısı) uyuşma ve karıncalanma hissedilir.
- Palmar Kutanöz Dal Etkilenimi: Sıkışma el bileğinin üzerinde olduğu için, avuç içinin duyusunu sağlayan dal da etkilenir ve avuç içinde hissizlik görülebilir.
- Gece Semptomları: Karpal Tünel Sendromu’nun aksine, hastayı uykudan uyandıran gece parestezileri genellikle izlenmez.
Nedenleri ve Risk Faktörleri
- Tekrarlayıcı Hareketler: Tornavida çevirme, raket sporları veya ağırlık kaldırma gibi ön kolun güçlü pronasyonunu gerektiren aktiviteler.
- Anatomik Varyasyonlar: Kasın iki başı arasındaki fibröz bantlar veya aksesuar kas yapıları.
- Kas Hipertrofisi: Pronator teres kasının aşırı gelişmesi (sporcularda sık görülür).
Ayırıcı Tanı Testleri
Bu sendromu teşhis etmek için fizik muayenede bazı provokatif testler uygulanır:
- Dirençli Pronasyon Testi: Hasta dirseği bükülü haldeyken ön kolunu zorla içe döndürmeye (pronasyon) çalışırken hekimin buna direnç göstermesi, ağrıyı ve belirtileri artırır.
- Tinel Belirtisi: Dirsek bölgesinde, pronator teres kasının olduğu bölgeye vurulduğunda parmaklara yayılan elektrik çarpması hissi oluşabilir.
Tedavi Yaklaşımları
- Konservatif Tedavi: Aktivite modifikasyonu (tekrarlayıcı hareketlerden kaçınma), istirahat, splint kullanımı ve non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar.
- Fizik Tedavi: Germe egzersizleri ve sinir mobilizasyon teknikleri.
- Cerrahi Müdahale: Konservatif tedaviye yanıt vermeyen, ilerleyici motor güçsüzlük veya şiddetli duyu kaybı olan vakalarda cerrahi gevşetme (dekompresyon) düşünülür.
Pronator Teres Sendromu (PTS)
Tanım
Pronator Teres Sendromu, n. medianus’un dirsek–önkol proksimalinde, en sık m. pronator teres’in humeral ve ulnar başları arasında sıkışmasıyla gelişen proksimal median sinir tuzak nöropatisidir.
Patofizyoloji – Sıkışma Noktaları
Median sinir proksimal önkolda şu yapılarda basıya uğrayabilir:
- Pronator teres (iki baş arası) – en sık
- Lacertus fibrosus (bicipital aponevroz)
- FDS (m. flexor digitorum superficialis) arkı
- Nadiren vasküler varyasyonlar
Klinik Bulgular
- Önkol proksimalinde ağrı (pronasyonla artar)
- Median sinir dağılımında duyu kusuru
(başparmak–işaret–orta parmak ve radial yarım yüzük) - Thenar güçsüzlüğü (ileri olgular)
- Gece parestezisi genellikle yok ❗ (Karpal tünelden ayırıcı)
Fizik Muayene Testleri
- Dirence karşı pronasyon → ağrı/parestezi artışı
- Dirence karşı dirsek fleksiyonu (pronator teres aktivasyonu) → semptom provokasyonu
- Tinel (+): Dirsek/önkol proksimali
- Phalen: Genellikle negatif
Elektrofizyoloji
- EMG/NCS: Çoğu zaman normal veya hafif
→ Klinik tanı daha belirleyicidir (TUS tuzağı)
Ayırıcı Tanı
| Özellik | Pronator Teres Sendromu | Karpal Tünel Sendromu | AIN Sendromu |
|---|---|---|---|
| Sıkışma Yeri | Proksimal önkol | El bileği | Proksimal önkol |
| Gece Parestezisi | ❌ Yok | ✅ Var | ❌ Yok |
| Duyu Kaybı | ✅ Var | ✅ Var | ❌ Yok |
| Motor Defisit | ± | ± | Belirgin |
| “OK işareti” | Normal | Normal | Bozuk |
| Tinel | Dirsekte + | Bilekte + | − |
AIN Sendromu ile Kritik Ayrım
- Anterior Interosseous Nerve (AIN) = saf motor
- Baş–işaret parmağıyla “OK” yapamama
- Duyu kaybı yok → PTS’den ayıran anahtar
Tanı
- Klinik ön planda
- EMG destekleyici
- MR / USG: Nadir, ayırıcı tanı için
Tedavi
1-Konservatif (ilk basamak)
- Aktivite modifikasyonu
- NSAİİ
- Fizik tedavi
- Germe egzersizleri
2-Cerrahi
- 6–12 ay konservatif tedaviye direnç
- İlerlemiş motor defisit
İpuçları
- Median sinir + gece parestezisi yok → PTS
- Duyu kaybı var → AIN değil
- Pronasyonla ağrı artışı → Pronator teres
- EMG normal olabilir → tanıyı dışlamaz
Tek Cümlelik Ezber
Pronator Teres Sendromu = Proksimal median sinir sıkışması + gece parestezisi yok
Soru 1
35 yaşında tenis oynayan erkekte, dirence karşı pronasyon sırasında önkol proksimalinde ağrı ve baş–işaret–orta parmakta uyuşma gelişiyor. Gece uykudan uyandıran yakınması yok. Phalen testi negatif.
En olası tanı?
A) Karpal tünel sendromu
B) AIN sendromu
C) Pronator teres sendromu
D) Guyon kanal sendromu
E) Servikal radikülopati
Cevap: C – Pronator Teres Sendromu
Açıklama:
- Pronasyonla ağrı ↑
- Gece parestezisi yok
- Duyu var → AIN değil
Soru 2
Hasta baş ve işaret parmağıyla “OK” işareti yapamıyor. Duyu kusuru yok. Önkol ağrısı minimal.
En olası tanı?
A) PTS
B) KTS
C) AIN
D) Radial sinir hasarı
E) Ulnar nöropati
Cevap: C – Anterior Interosseous Nerve Sendromu
Açıklama:
- AIN = saf motor
- FDP (2–3), FPL etkilenir
- Duyu tamamen normal (TUS altın ipucu)
Soru 3
Gece uykudan el uyuşmasıyla uyanan, sabahları eli silkince rahatlayan hastada thenar atrofi gelişmiş.
En olası tanı?
A) PTS
B) KTS
C) AIN
D) Servikal disk hernisi
E) Thoracic outlet sendromu
Cevap: B – Karpal Tünel Sendromu
Açıklama:
- Gece parestezisi
- Thenar atrofi
- Median sinir distal basısı
Soru 4
EMG tamamen normal bulunan ancak klinikte pronasyonla ağrısı ve median sinir dağılımında parestezisi olan hastada tanı ne olmalıdır?
A) KTS dışlanır
B) PTS dışlanır
C) AIN dışlanır
D) Klinik ön plandadır → PTS
E) Psikojenik ağrı
Cevap: D – Klinik ön plandadır → PTS
Açıklama:
- PTS’de EMG sıklıkla normaldir (TUS tuzağı)
Soru 5
Median sinir basısına bağlı semptomlar var. Ancak avuç içi duyusu korunmuş.
Bu bulgu en çok hangi tanıyı destekler?
A) KTS
B) PTS
C) AIN
D) Servikal radikülopati
E) Ulnar nöropati
Cevap: A – Karpal Tünel Sendromu
Açıklama:
- Palmar kutanöz dal karpal tünelden geçmez
- Avuç içi duyusu korunur → KTS
Soru 6
Dirsek seviyesinde Tinel pozitifliği, bilekte negatifliği olan median nöropati hastasında en olası tanı?
A) KTS
B) PTS
C) AIN
D) Guyon
E) Radial tünel
Cevap: B – Pronator Teres Sendromu
Soru 7
Bir hastada:
- Duyu kusuru yok
- EMG motor dal etkilenmesi gösteriyor
- Pinch grip zayıf
Tanı?
A) PTS
B) KTS
C) AIN
D) Servikal C6
E) Ulnar nöropati
Cevap: C – AIN Sendromu
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi PTS lehine, KTS aleyhine en güçlü bulgudur?
A) Thenar atrofi
B) Gece parestezisi
C) Pronasyonla ağrı artışı
D) Phalen pozitifliği
E) Bilekte Tinel pozitifliği
Cevap: C – Pronasyonla ağrı artışı
Soru 9
Median sinir basısına bağlı ağrı vardır. Ancak semptomlar dirsek fleksiyonu + pronasyon ile belirginleşmektedir.
Basının en olası yeri?
A) Karpal tünel
B) Pronator teres başları arası
C) Guyon kanalı
D) Cubital tünel
E) Servikal foramen
Cevap: B – Pronator teres başları arası
Soru 10 (TUZAK SORU)
Median sinir etkilenmiş, gece parestezisi yok, duyu kaybı var, “OK” işareti normal.
Tanı?
A) KTS
B) AIN
C) PTS
D) Servikal radikülopati
E) Radial tünel
Cevap: C – Pronator Teres Sendromu
Açıklama:
- Duyu var → AIN değil
- Gece parestezisi yok → KTS değil
- OK normal → AIN değil
SON EZBER TABLOSU
PTS = Proksimal median + pronasyon ağrılı + gece parestezisi yok
KTS = Gece parestezisi + thenar atrofi
AIN = Saf motor + OK yapamaz