A. vertebralis (posterior dolaşım) ile A. carotis interna (anterior dolaşım) arasındaki karşılaştırma

A. VERTEBRALIS (Posterior Dolaşım) ve A. CAROTIS INTERNA (Anterior Dolaşım)

BESLENME ALANLARI

Özellik / AlanA. CAROTIS INTERNA (Anterior circulation)A. VERTEBRALIS (Posterior circulation)
KaynakA. carotis communis → carotis internaA. subclavia → a. vertebralis → a. basilaris
Circle of Willis dalıA. cerebri anterior (ACA) A. cerebri media (MCA)A. cerebri posterior (PCA) (basilaristen) Serebellar arterler (PICA, AICA, SCA)
Temel beslenme alanıSerebrumun ön 2/3’üSerebrumun arka 1/3’ü + beyin sapı + serebellum
Serebral korteks– Frontal lob- Parietal lobun büyük kısmı- Temporal lobun lateral yüzü– Oksipital lob- Temporal lobun medial-inferior kısmı- Parietal lobun posteromedial kısmı
Derin yapılar– Bazal ganglionların büyük bölümü- İç kapsülün ön 2/3’ü- Caudatus– Talamus (çoğu PCA ile)- Medial talamik nukleuslar- Beyin sapı çekirdekleri
Motor fonksiyon alanıPrimer motor korteks (MCA/ACA)Beyin sapı motor çekirdekleri (nucleus ambiguus vs), serebellar koordinasyon
Duyusal fonksiyon alanıSomatosensory korteks (MCA/ACA)Talamik çekirdekler (VPL/VPM) + beyin sapı sensör yollar
GörmeLateral genikulat nucleus ve optik radyasyonun bir bölümü (MCA)Oksipital korteks = PCA’nın ana alanı
Denge – koordinasyonYokSerebellum: PICA, AICA, SCA tamamen vertebrobaziler beslenme
Beyin sapıYokMedulla oblongata (PICA + vertebral)Pons (AICA + basilar)Mesensefalon (SCA + PCA)
Spinal kordYokA. spinalis anterior (ön 2/3) A. spinalis posterior (arka 1/3)
Önemli dallarOphthalmic artery (göz) ACA MCAPICA AICA SCA PCA A. spinalis ant/post
Tipik klinik sendromlarMCA stroke: yüz–kol hemiparezi, afazi (sol), neglect (sağ) ACA stroke: bacak ağırlıklı hemipareziWallenberg (PICA) Medial medüller sendrom Locked-in sendromu (basilar) Top of the basilar Serebellar enfarkt PCA stroke: homonim hemianopsi
En belirgin klinik bulguAfazi, hemiparezi, hemisensöri bozukluğuVertigo, nistagmus, ataksi, diplopi, dizartri, yutma güçlüğü, hemianopsi
İskemide riskKarotis stenozu / emboli → MCA/ACA strokeVertebral arter disseksiyonu, basilar tromboz → ağır beyin sapı sendromları
MR-Diffusion bulgusuSupratentoriyal kortikal-diffüzyon kısıtlılıkPosterior fossa lezyonları (pons, serebellum, medulla)

ÖZET

A. CAROTIS INTERNA → “Ön beyin”

  • Frontal + Parietal + Temporal lateral
  • Motor ve duyu korteksi
  • Afazi / hemiparezi

A. VERTEBRALIS → “Arka beyin + beyin sapı + serebellum”

  • Oksipital lob (görme)
  • Serebellum (denge–koordinasyon)
  • Beyin sapı çekirdekleri
  • Wallenberg, Locked-in, Ataksi, diplopi, vertigo

Posterior (Vertebrobaziler) Dolaşımın Tipik Bulguları

  • Vertigo
  • Denge bozulması
  • Ataksi
  • Diplopi
  • Nistagmus
  • Diyafaji (yutma güçlüğü)
  • Dizartri
  • Drop attacks
  • Görme alanı kaybı (homonim hemianopsi)
  • Alternan bulgular (beyin sapı sendromları)

Anterior (Karotis) Dolaşımın Tipik Bulguları

  • Kontrateral hemiparezi
  • Kontralezyonel duyu kaybı
  • Afazi (sol MCA)
  • Neglect (sağ MCA)
  • Bacak ağırlıklı güçsüzlük (ACA)
  • Göz deviasyonu
  • Yüz–kol ağır etkilenme (MCA)